Copyright © 2002/ 2006: Het Prieeltje Online. All rights reserved. Webdesign: Henri Thijs. Niets uit deze uitgave mag worden
gekopieerd zonder uitdrukkelijke toestemming van de uitgever. 't (muzen-)Koeriertje, Het Oog van de Roos en Het Prieeltje Online zijn
trademarks van Het Prieeltje, Demerstraat 32 bus 7, 3290 Diest. (België). Tel. 013/33.55.16. Deze site kan best worden bekeken met en
werd speciaal geconcipieerd voor de standaardschermresolutie van 800 x 600.
EEN OPENHARTIG GESPREK
Individualistisch gedrag betekent dat men zijn aanwezigheid laat voelen,
ondanks de meningsverschillen, of misschien net daarom. Individualisten
staan erop hun zeg te hebben, het maakt niet uit in welke context.
SEDERT Socrates is het gesproken woord in de Griekse cultuur een kracht geworden
waarmee terdege rekening dient te worden gehouden. Het beschouwend als
superieur boven het geschreven woord, bracht Plato ertoe de dialoog te verheffen
tot een kunst, en Socrates, zijn leermeester, was zo begaan met de zuiverheid van
het gesprek dat hij geen enkel geschreven getuigenis ervan achterliet. Misschien is
dit de oerbron van de Griekse hang naar argumentatie, hun bijna cerebrale zin in
verbale bekvechterij of het nu in het Griekse parlement is of tijdens de Atheense
verkeersfiles.
Toen het gemeentebestuur in mijn buurt een eind maakte aan het vrij parkeren op
de trottoirs langs de smaakvolle bars gelegen langs de rand van de straten, keek ik
geamuseerd toe hoe verschillende mensen stopten en de tijd namen tijdens hun
wandeling of rit, om zinnen te roepen als “en waar gaan wij onze auto’s nu moeten
parkeren!” Het was een echt probleem dat elders zeker nooit aan bod zou komen.
De Japanse schrijver Natsuki Ikezawa, uitgenodigd door het ministerie van cultuur op
een symposium dat heette “Het Griekse experiment” en gehouden te Delphi in
februari ll., gaf ten gehore hoe zijn kennismaking met Griekenland hem had bevrijd
van de onvoorwaardelijke gehoorzaamheid waarmee hij was opgevoed in Japan. Hij
noemde wat hij meemaakte “extreem individualisme” en beschreef een ruzie in het
postkantoor waar hij een persoon hevig zag discussiëren met de kassierder over een
prijsstijging van postzegels als in “een opera”. “Ik bewonderde tafereel met grote
verbazing”, zei hij smalend.” Vooral dan de koppigheid van de man en zijn weigering
te aanvaarden wat wij in Japan nooit zouden aandurven publiek te betwisten.” Hij
ging verder met de passie en vastbeslotenheid aan te halen waarmee de Grieken
historisch gezien omgingen met de nederlaag. ”Zij zijn helemaal niet bang om voor
zichzelf te strijden,” besloot hij.
Ik overdacht de zelfreflecties van wat dit blijft betekenen: “individualist” te zijn versus
het simpele individuele, een term die Janet Sarbanes uitvond bij de beschrijving van
de Rebetes van Klein-Azië en de Rembetikaanse muziekcultuur. Individualistisch
gedrag betekent dat men zijn aanwezigheid laat voelen, ondanks de
meningsverschillen, of misschien net daarom. Individualisten staan erop hun zeg te
hebben, het maakt niet uit in welke context.
Na mijn dochter te hebben afgezet aan de school op een ochtend, reed ik door naar
een kruispunt toen ik een auto zag opdoemen aan mijn rechtse kant. De weg
versmalde naar de lichten toe. Ze sprongen op geel en ik verminderde mijn snelheid
terwijl de auto naast mij versnelde. De chauffeur verwachtte blijkbaar van mij dat ik
zou stoppen om hem toe te laten voor mij post te gaan vatten, wat ik uiteraard
weigerde. Zij moest zich maar achter mij opstellen als ik niet naar links reed. Maar
dat deed zij niet. De lichten sprongen op rood; wij stonden stil op het kruispunt, zij
met haar wagen gedeeltelijk op de stoep. Ik keek in haar richting en schudde het
hoofd. Zij draaide onmiddellijk haar raam naar beneden. “ Drie auto’s zouden hier
naast elkaar kunnen” schreeuwde zij mij toe. “Waarom niet vier,” antwoordde ik.
“Tenzij jij je rijbewijs in de een of andere aftandse rijcursus hebt behaald, zou je zien
dat daar plaats genoeg is,” ging ze verder. “Ik sta in mijn rijvak,” schreeuwde ik
terug toen de lichten op groen sprongen en ik in mijn vak bleef rijden zonder af te
wijken. Zij moest nu ofwel achter mij blijven en /of mij aanrijden. Zij liet mij echter
gaan scheldend,” Als je beschaafd waart had je mij wat meer ruimte gegeven!”. Heel
de weg terug naar huis bleef ik mij maar afvragen hoe het kwam dat zij mij niet
begreep: een tweebaansweg is een tweebaansweg en daarmee uit.
Later kwam het in mij op dat vanaf het ogenblik dat zij een plaatsje vond om haar
auto in te dringen, als vanzelfsprekend aannam dat ik het feit zou respecteren dat zij
zich daar bevond. Het ging hier niet over regels; het ging over hun ontoereikendheid
en onvermogen om gelijke orde te brengen in ongelijke omstandigheden. Het ging
hem over de opvatting dat de autoriteit wispelturig was en feilbaar, dat het nodig
was de regels in je eigen individuele handen te nemen om te vermijden dat het
individu letterlijk van de weg werd gedrukt. Natuurlijk kunnen deze individuele
recepten om de individualiteit te confirmeren extreme vormen aannemen; het feit dat
de dialoog niet altijd oplossingen kon creëren bracht immers Socrates tot het besluit
dat het niet besproken leven niet waard was geleefd te worden.
Een politieagente hield mij tegen omdat ik mijn veiligheidsgordel niet droeg. Als
vanzelfsprekend schreef zij mij een boete uit van zestig euro’s waarna ik in volle
overgave begon te zeggen dat het mij speet, dat ik gehaast was, dat wij net
teruggekeerd waren van een eiland waar we Pasen hadden doorgebracht en dat ik
niet meer gewoon was aan verkeerslichten daar er op het eiland geen bestonden.
“Dat zijn allemaal geen redenen om je veiligheidsgordel niet te dragen,” zei ze. Ik
ging absurd verder met te zeggen, “Ik zie niet veel mensen hun veiligheidsgordels
dragen. En ik kan mij die boete niet permitteren. “Zeg ik je soms hoe jij je job moet
doen?” antwoordde zij, stijfjes. “Ik zeg je niet van wat ook te doen,” vervolgde ik,
mij bewust wordend van mijn verkeerde aanpak. “Al mijn papieren zijn in orde... ik
heb je uitgelegd waarom ik de riem niet droeg. Ik dacht er niet aan ...bij het verlaten
van de supermarkt...” Ik begon haar aan te spreken in het Engels en zij antwoordde
mij in het Engels:” Zou jij in Engeland of in de Verenigde Staten met mij hierover
discussiëren?”
Bron: http://www.geocities.com/patmosverse/
(geplaatst op 02-07-2006)
terug naar boven
ADRIANNE KALFOPOULOU (Griekenland) keuze en vertaling: Henri Thijs
|