DE MEEST BEKENDE DICHTER VAN DE "NIEUWE LITERAIRE BEWEGING
IN MALTA"
Immanuel Mifsud werd geboren in Malta in 1967. Hij heeft vijf poëziebundels
gepubliceerd, waaronder ook een bundel reisgedichten KM (2005) in een tweetalige
editie met vertalingen van Maria Grech Ganado en een bundel CONFIDENTIAL
REPORTS (2005) met vertalingen van Maurice Riordan en Adrian Grima. Hij
publiceerde ook vijf verhalen bundels waaronder het beruchte L-1steyeijer Strambi ta’
Sara Sue Sammut dat de nationale literaire prijs won in 2002 en de erg controversiële
bundel Kimika (Scheikunde). Mifsud wordt algemeen beschouwd als een van de
meest vooraanstaande auteurs van de hedendaagse Maltese literatuur.
De term “Maltese literatuur” verwijst eigenlijk naar de literatuur geschreven in het
Maltees, een Semitische taal die haar oorsprong vindt bij de komst van de Arabieren
op Malta in 870 n.C. en die achtereenvolgens werd beïnvloed door het Italiaans,
Siciliaans en meer recent het Engels. Sommige Maltese auteurs schrijven effectief in
een andere taal, in het bijzonder in het Engels, maar de meeste Maltezen zelf zullen
als Maltese literatuur beschouwen de gemeenschap van auteurs die quasi exclusief of
hoofdzakelijk hebben geschreven in het Maltees.
Uitgaande van deze voorafgaande premisse kan men stellen dat de Maltese literatuur
in het algemeen wordt ingedeeld in twee periodes:
* de pre-onafhankelijke (Malta werd onafhankelijk van Groot-Brittanië in
1964) romantische literatuur gedomineerd door de figuur van Malta’s nationale
dichter en Katholieke priester KARM PSAILA, alsook de invloed van andere dichters en
romanschrijvers zoals Ruzar Briffa, Anton Buttigieg, Guzé Galea, Karmenu, Vassallo
en Guzé Chetcuti.
* De post-onafhankelijke zgn. “moderne” literatuur van schrijvers die initieel
reageerden tegen de standaarden van literaire percepties en idealiseringen van de
Maltese natie door de romantici en die op bepaalde manieren revolteerden tegen de
inhoud en vorm van de canon. Deze golf van post-Onafhankelijke schrijvers wordt
vertegenwoordigd door schrijvers als Daniel Massa, Achille Mizzi, Victor Fenech,
Oliver Friggieri, Frans Sammut en Alfred Sant.
Anderen nemen dan weer aan dat de nieuwe generatie van schrijvers die op de
voorgrond traden van het literair gebeuren in Malta in de jaren ’90 “de Nieuwe
Schrijversbeweging” vomden zoals de zgn. Inizjamedgroep opgericht in 1998 en de
Pozijaplusclub die regelmatig publieke optredens organiseerde als aanvulling op de
door Inizjamed opgezette lokale en internationale schrijfprojecten en workshops.
Schrijfster en academicus Maria Grech Ganado stelt dat er nooit “zoveel literair
talent is gerijpt op het Maltese eiland sinds de jaren zestig” als nu. Een “groeiend
aantal jonge Maltezen hebben al op eigen kracht naam weten te maken,
niettegenstaande het extreem moeilijk is voor nieuwe schrijvers om proza te kunnen
publiceren, om niet te spreken van de praktische onmogelijkheid om poëzie uit te
geven.
Immanuel Mifsud, de dichter waarover wij het in deze bijdrage hebben, is volgens
haar “de meest bekende van de nieuwe beweging”. Mifsud heeft sedert 1991 niet
minder dan vijf korte verhalenbundels gepubliceerd in de Maltese taal en eentje in
het Engels nl. Happy Weekend (Midsea Books 2006) met vertalingen van enkele van
zijn meest bekende werken. Hij publiceerde ook vier dichtbundels in het Maltees,
waarvan er twee (Polska-Slovensko, 2004 en km, 2005) parallel verschenen in het
Engels. Vertalingen in het Engels van Mifsud’s poëzie door Maurice Riordan
verschenen in Confidential Reports (Southword Editions, Ireland, 2005). “Immanuel
Mifsud”, beweert de uitgever,” brengt een nieuw geluid van emotionele oprechtheid in
de hedendaagse poëzie. Confidential Reports vertelt het verhaal van liefde en pijn in
gedichten die rechtlijnig zijn, soms ook duister erotisch, en doorspekt met
geestigheid en humor. Dit is poëzie die zich aandient zoals de oude rock’n roll –
scherp, uitgelaten en diepzinnig van aard. Mifsud gelijkt op een recalcitrante
overjaarse troubadour die met zijn verbeelding de Middellandse Zee en het Europese
vasteland afschuimt. Het is een boek dat tegelijkertijd lyrisch, kwetsbaar en
transgressief is.”
Belangrijk in dit perspectief ook is te weten dat het werk dat in feite het begin van
de nieuwe stroming in de Maltese literatuur inluidt Henry Holland’s grotendeels
onbekend gebleven poëziebundeltje L-Artist tat-Trapiz (1996) is geweest. En dat is
geenszins te wijten aan de auteur zelf maar aan de toenmalige ontbrekende
boekinfrastructuur waaronder dient te worden verstaan een gebrekkig potentieel aan
geschikte uitgevers, bekwame publicisten, critici, TV-presentatoren, leraren, culturele
adepten, festivalorganisators, en niet in het minst waardevolle literaire periodieken.
Dat is meer dan jammer want met zijn nieuwe heldere stem en perspectieven, de
eerlijkheid van zijn literaire taal en de persoonlijke verhalen die hij vertelde over de
recente Maltese geschiedenis had dit boek gewis en zeker een grote invloed kunnen
hebben op de literatuur gekomen na hem. En dat is niet zomaar een statement,
maar een constatering omdat in zijn boek de lezers ongetwijfeld een nieuwe Maltese
poëzie ontdekken, een literaire stem die niet kan worden gehoord in het koorgedruis
van de gevestigde auteurs.
Want met zijn plotse en bruuskerende openingszinnen, de ongebruikelijke
verbeelding, de “ruwe” taal, de cerebrale inhoud levert hij een intrigerend staaltje van
oorspronkelijkheid op dat constant en beklijvend de aandacht trekt van de lezer.
Een andere betekenisvolle ontwikkeling in de literatuur van Malta is de opkomst van
ten minste (er zijn er meer) drie vrouwelijke auteurs. Met haar sterke verbondenheid
met Maltese schrijvers en literatuur in’t algemeen op een persoonlijke maar ook
internationale basis en met de publicatie van vijf gedichtenbundels, waarvan drie in ’t
Maltees, heeft Maria Grech Ganado bijgedragen tot de vorming en de thema’s van de
taal van de nieuwe literatuur. Clare Azzopardi, met haar intelligent, sterk innovatief
en bijwijlen bijtend proza alsook Simone Inguanez, met haar engagementspoëzie,
hebben voor de Maltese literatuur de poorten geopend voor vernieuwende literaire
experimenten. Dat is ook de verdienste van nog twee andere belangrijke figuren van
de Maltese poëzie nl. Norbert Bugeja en Walid Nabhan.
Maar zoals reeds gezegd de meest bekende vernieuwer van de huidige generatie
schrijvers is ongetwijfeld Immanuel Mifsud. Zijn vijf verhalenbundels en drie
gedichtenbundels (los van zijn publicaties in het buitenland) hebben hem bestempeld
als een nijverige verteller van sterke emoties en stoere, vaak pijnlijke en wanhopige
belevenissen. Maar zijn succes ligt ook, en misschien ook wel meest, in het feit dat
hij bewezen heeft een veelzijdig talent te zijn, zowel omwille van de
ruimdenkendheid van zijn verhalen als om de opbouw, de metafoor en toonzetting die
hij bezigt.
Henri Thijs koos en vertaalde een vijftal gedichten van hem.
VIJF GEDICHTEN VAN IMMANUEL MIFSUD
EEN HANDVOL BLADEREN UIT MALLORCA (Gedichten uit Formentor)
CATALONIA
2. Biel
Staande op het zand, spreidde een Catalaans dichter
zijn armen wijdopen om de zee te omhelzen.
Hij sprak de taal van golven, en zong het lied van zand.
Hij wilde zeggen: dit is de Middellandse Zee,
waaruit de bergen die reiken tot aan de hemel
werden geboren. Deze zee broedt poëzie uit. Dit
is de zee die haar blauwe inkt krabbelt
op de rotsen in poëzie zo duister dat alleen de zee
haar betekenis kan vatten.
3. Zonder titel 1
De zee is een grote en viriele man
wachtend op de eerste vrouw om te beminnen.
De zee is een mooie zinnelijke vrouw
wachtend op de eerste man om samen
te veranderen in een gedicht vol bloed
gemorst op de witheid van een blad.
4. Zonder titel 2
De zee komt langzaam nader. Rustig.
Met bedaarde tonen van de treurige. Met pijn.
Met de trage stap van hen die oud zijn en wachten.
Zij benadert je om je nat te maken, te beminnen,
stevig vast te pakken, te sussen, en in slaap
te wiegen.
De zee komt langzaam nader. Rustig.
5. Laia
Jij speelt met het water als een klein meisje;
jij rolt je broek op en steekt je haar omhoog;
en lacht terwijl je de kiezelsteen laat glijden
over de stille zee van Formentor.
Jouw ogen zijn de kleur van mijn ontzettend
verdriet
dat er mij doet aan denken dat dit slechts een andere uitstap is
zoals al de andere die ik nog steeds in mij bewaar
en dat jij slechts een ander verhaal bent zonder einde.
EEN HANDVOL BLADEREN UIT VALLDEMOSSA
Voor een oude patio in Valldemossa
Aan Jana
In deze oude patio in Valldemossa
bloeien witten rozen die je doen stilstaan en
luisteren hoe ze dezelfde wals spelen
als deze groeiend uit Chopin’s zieke vingers,
die probeerden traantjes te zaaien op het klavier.
Staande voor deze oude patio in Valldemossa
maakte ik even een foto van een witte roos,
en hoorde hoe ze mij met haar adem eraan herinnerde
dat het leven niet hier is maar elders.
Bron: The Drunken Boat
(geplaatst op 18-05-2008)
terug naar boven
IN MALTA"
Immanuel Mifsud werd geboren in Malta in 1967. Hij heeft vijf poëziebundels
gepubliceerd, waaronder ook een bundel reisgedichten KM (2005) in een tweetalige
editie met vertalingen van Maria Grech Ganado en een bundel CONFIDENTIAL
REPORTS (2005) met vertalingen van Maurice Riordan en Adrian Grima. Hij
publiceerde ook vijf verhalen bundels waaronder het beruchte L-1steyeijer Strambi ta’
Sara Sue Sammut dat de nationale literaire prijs won in 2002 en de erg controversiële
bundel Kimika (Scheikunde). Mifsud wordt algemeen beschouwd als een van de
meest vooraanstaande auteurs van de hedendaagse Maltese literatuur.
De term “Maltese literatuur” verwijst eigenlijk naar de literatuur geschreven in het
Maltees, een Semitische taal die haar oorsprong vindt bij de komst van de Arabieren
op Malta in 870 n.C. en die achtereenvolgens werd beïnvloed door het Italiaans,
Siciliaans en meer recent het Engels. Sommige Maltese auteurs schrijven effectief in
een andere taal, in het bijzonder in het Engels, maar de meeste Maltezen zelf zullen
als Maltese literatuur beschouwen de gemeenschap van auteurs die quasi exclusief of
hoofdzakelijk hebben geschreven in het Maltees.
Uitgaande van deze voorafgaande premisse kan men stellen dat de Maltese literatuur
in het algemeen wordt ingedeeld in twee periodes:
* de pre-onafhankelijke (Malta werd onafhankelijk van Groot-Brittanië in
1964) romantische literatuur gedomineerd door de figuur van Malta’s nationale
dichter en Katholieke priester KARM PSAILA, alsook de invloed van andere dichters en
romanschrijvers zoals Ruzar Briffa, Anton Buttigieg, Guzé Galea, Karmenu, Vassallo
en Guzé Chetcuti.
* De post-onafhankelijke zgn. “moderne” literatuur van schrijvers die initieel
reageerden tegen de standaarden van literaire percepties en idealiseringen van de
Maltese natie door de romantici en die op bepaalde manieren revolteerden tegen de
inhoud en vorm van de canon. Deze golf van post-Onafhankelijke schrijvers wordt
vertegenwoordigd door schrijvers als Daniel Massa, Achille Mizzi, Victor Fenech,
Oliver Friggieri, Frans Sammut en Alfred Sant.
Anderen nemen dan weer aan dat de nieuwe generatie van schrijvers die op de
voorgrond traden van het literair gebeuren in Malta in de jaren ’90 “de Nieuwe
Schrijversbeweging” vomden zoals de zgn. Inizjamedgroep opgericht in 1998 en de
Pozijaplusclub die regelmatig publieke optredens organiseerde als aanvulling op de
door Inizjamed opgezette lokale en internationale schrijfprojecten en workshops.
Schrijfster en academicus Maria Grech Ganado stelt dat er nooit “zoveel literair
talent is gerijpt op het Maltese eiland sinds de jaren zestig” als nu. Een “groeiend
aantal jonge Maltezen hebben al op eigen kracht naam weten te maken,
niettegenstaande het extreem moeilijk is voor nieuwe schrijvers om proza te kunnen
publiceren, om niet te spreken van de praktische onmogelijkheid om poëzie uit te
geven.
Immanuel Mifsud, de dichter waarover wij het in deze bijdrage hebben, is volgens
haar “de meest bekende van de nieuwe beweging”. Mifsud heeft sedert 1991 niet
minder dan vijf korte verhalenbundels gepubliceerd in de Maltese taal en eentje in
het Engels nl. Happy Weekend (Midsea Books 2006) met vertalingen van enkele van
zijn meest bekende werken. Hij publiceerde ook vier dichtbundels in het Maltees,
waarvan er twee (Polska-Slovensko, 2004 en km, 2005) parallel verschenen in het
Engels. Vertalingen in het Engels van Mifsud’s poëzie door Maurice Riordan
verschenen in Confidential Reports (Southword Editions, Ireland, 2005). “Immanuel
Mifsud”, beweert de uitgever,” brengt een nieuw geluid van emotionele oprechtheid in
de hedendaagse poëzie. Confidential Reports vertelt het verhaal van liefde en pijn in
gedichten die rechtlijnig zijn, soms ook duister erotisch, en doorspekt met
geestigheid en humor. Dit is poëzie die zich aandient zoals de oude rock’n roll –
scherp, uitgelaten en diepzinnig van aard. Mifsud gelijkt op een recalcitrante
overjaarse troubadour die met zijn verbeelding de Middellandse Zee en het Europese
vasteland afschuimt. Het is een boek dat tegelijkertijd lyrisch, kwetsbaar en
transgressief is.”
Belangrijk in dit perspectief ook is te weten dat het werk dat in feite het begin van
de nieuwe stroming in de Maltese literatuur inluidt Henry Holland’s grotendeels
onbekend gebleven poëziebundeltje L-Artist tat-Trapiz (1996) is geweest. En dat is
geenszins te wijten aan de auteur zelf maar aan de toenmalige ontbrekende
boekinfrastructuur waaronder dient te worden verstaan een gebrekkig potentieel aan
geschikte uitgevers, bekwame publicisten, critici, TV-presentatoren, leraren, culturele
adepten, festivalorganisators, en niet in het minst waardevolle literaire periodieken.
Dat is meer dan jammer want met zijn nieuwe heldere stem en perspectieven, de
eerlijkheid van zijn literaire taal en de persoonlijke verhalen die hij vertelde over de
recente Maltese geschiedenis had dit boek gewis en zeker een grote invloed kunnen
hebben op de literatuur gekomen na hem. En dat is niet zomaar een statement,
maar een constatering omdat in zijn boek de lezers ongetwijfeld een nieuwe Maltese
poëzie ontdekken, een literaire stem die niet kan worden gehoord in het koorgedruis
van de gevestigde auteurs.
Want met zijn plotse en bruuskerende openingszinnen, de ongebruikelijke
verbeelding, de “ruwe” taal, de cerebrale inhoud levert hij een intrigerend staaltje van
oorspronkelijkheid op dat constant en beklijvend de aandacht trekt van de lezer.
Een andere betekenisvolle ontwikkeling in de literatuur van Malta is de opkomst van
ten minste (er zijn er meer) drie vrouwelijke auteurs. Met haar sterke verbondenheid
met Maltese schrijvers en literatuur in’t algemeen op een persoonlijke maar ook
internationale basis en met de publicatie van vijf gedichtenbundels, waarvan drie in ’t
Maltees, heeft Maria Grech Ganado bijgedragen tot de vorming en de thema’s van de
taal van de nieuwe literatuur. Clare Azzopardi, met haar intelligent, sterk innovatief
en bijwijlen bijtend proza alsook Simone Inguanez, met haar engagementspoëzie,
hebben voor de Maltese literatuur de poorten geopend voor vernieuwende literaire
experimenten. Dat is ook de verdienste van nog twee andere belangrijke figuren van
de Maltese poëzie nl. Norbert Bugeja en Walid Nabhan.
Maar zoals reeds gezegd de meest bekende vernieuwer van de huidige generatie
schrijvers is ongetwijfeld Immanuel Mifsud. Zijn vijf verhalenbundels en drie
gedichtenbundels (los van zijn publicaties in het buitenland) hebben hem bestempeld
als een nijverige verteller van sterke emoties en stoere, vaak pijnlijke en wanhopige
belevenissen. Maar zijn succes ligt ook, en misschien ook wel meest, in het feit dat
hij bewezen heeft een veelzijdig talent te zijn, zowel omwille van de
ruimdenkendheid van zijn verhalen als om de opbouw, de metafoor en toonzetting die
hij bezigt.
Henri Thijs koos en vertaalde een vijftal gedichten van hem.
VIJF GEDICHTEN VAN IMMANUEL MIFSUD
EEN HANDVOL BLADEREN UIT MALLORCA (Gedichten uit Formentor)
CATALONIA
2. Biel
Staande op het zand, spreidde een Catalaans dichter
zijn armen wijdopen om de zee te omhelzen.
Hij sprak de taal van golven, en zong het lied van zand.
Hij wilde zeggen: dit is de Middellandse Zee,
waaruit de bergen die reiken tot aan de hemel
werden geboren. Deze zee broedt poëzie uit. Dit
is de zee die haar blauwe inkt krabbelt
op de rotsen in poëzie zo duister dat alleen de zee
haar betekenis kan vatten.
3. Zonder titel 1
De zee is een grote en viriele man
wachtend op de eerste vrouw om te beminnen.
De zee is een mooie zinnelijke vrouw
wachtend op de eerste man om samen
te veranderen in een gedicht vol bloed
gemorst op de witheid van een blad.
4. Zonder titel 2
De zee komt langzaam nader. Rustig.
Met bedaarde tonen van de treurige. Met pijn.
Met de trage stap van hen die oud zijn en wachten.
Zij benadert je om je nat te maken, te beminnen,
stevig vast te pakken, te sussen, en in slaap
te wiegen.
De zee komt langzaam nader. Rustig.
5. Laia
Jij speelt met het water als een klein meisje;
jij rolt je broek op en steekt je haar omhoog;
en lacht terwijl je de kiezelsteen laat glijden
over de stille zee van Formentor.
Jouw ogen zijn de kleur van mijn ontzettend
verdriet
dat er mij doet aan denken dat dit slechts een andere uitstap is
zoals al de andere die ik nog steeds in mij bewaar
en dat jij slechts een ander verhaal bent zonder einde.
EEN HANDVOL BLADEREN UIT VALLDEMOSSA
Voor een oude patio in Valldemossa
Aan Jana
In deze oude patio in Valldemossa
bloeien witten rozen die je doen stilstaan en
luisteren hoe ze dezelfde wals spelen
als deze groeiend uit Chopin’s zieke vingers,
die probeerden traantjes te zaaien op het klavier.
Staande voor deze oude patio in Valldemossa
maakte ik even een foto van een witte roos,
en hoorde hoe ze mij met haar adem eraan herinnerde
dat het leven niet hier is maar elders.
Bron: The Drunken Boat
(geplaatst op 18-05-2008)
terug naar boven
| Immanuel Mifsud (°1967, Malta) inleiding en vertaling: Henri Thijs |
| Copyright © 2002/ 2008 't Prieeltje Online. All rights reserved. Webdesign: Henri Thijs. Niets uit deze uitgave mag worden gekopieerd zonder uitdrukkelijke toestemming van de uitgever. 't (muzen-)Koeriertje, Het Oog van de Roos en Het Prieeltje Online zijn trademarks van Het Prieeltje, Demerstraat 32 bus 7, 3290 Diest. (België). Tel. 013/33.55.16. Deze site kan best worden bekeken met en werd speciaal geconcipieerd voor de schermresolutie van 1024 x 768 |
 | |  | |  | |  | |  | |  | |  |
